نرخ حمل‌ونقل دریایی به بالاترین سطح سه سال اخیر رسید

به گزارش گروه بین الملل مانا-مهسا رسولی؛ دروری اعلام کرد مسیرهای تجاری خاورمیانه بیشترین افزایش نرخ را تجربه کرده‌اند؛ زیرا رشد تقاضا، ازدحام در بنادر اصلی هند، کاهش ظرفیت ناوگان و اعمال هزینه‌های اضافی جدید از سوی خطوط کشتیرانی، فشار صعودی بر کرایه‌های حمل وارد کرده است.

نرخ حمل کانتینر ۴۰ فوت از بندر ناوا شوا (JNPT) هند به جبل‌علی که در سال ۲۰۲۵ به طور متوسط ۷۳۴ دلار بود، پس از تشدید درگیری‌های مرتبط با ایران در آوریل ۲۰۲۶ به ۶٬۲۱۶ دلار رسید؛ افزایشی بیش از هشت برابری طی دو ماه. با تغییر مسیر محموله‌ها به مسیرهای زمینی برای دور زدن تنگه هرمز، هزینه و زمان حمل نیز افزایش یافته است. این نرخ در ژوئن تا ۵٬۶۰۹ دلار کاهش یافت، اما همچنان حدود هشت برابر سطح پیش از بحران باقی مانده است.

در همین حال، نرخ حمل از ناوا شوا به جده از ۱٬۴۸۴ دلار در فوریه ۲۰۲۶ به ۵٬۳۵۴ دلار در مارس افزایش یافت و سپس در ژوئن به ۴٬۵۹۸ دلار کاهش پیدا کرد. دریوری علت این جهش را اختلال گسترده در خدمات مستقیم به بنادر خلیج فارس و انتقال بار به مسیرهای طولانی‌تر و پرهزینه‌تر عنوان کرد.

همزمان، نرخ حمل از هند به اروپا و آمریکا نیز به سرعت افزایش یافته است.

کرایه حمل از ناوا شوا به جنوا در نیمه نخست ژوئیه ۵۴ درصد رشد کرد و به ۵٬۰۳۰ دلار برای هر کانتینر ۴۰ فوت رسید. نرخ حمل به نیویورک نیز با افزایش ۴۳ درصدی به ۵٬۷۹۷ دلار رسید که بالاترین سطح از سپتامبر ۲۰۲۴ محسوب می‌شود.

به گفته دروری، تعلیق سرویس Indus Express توسط شرکت MSC و توقف سرویس WIN متعلق به شرکت ONE موجب کاهش محسوس ظرفیت حمل شده، در حالی که تقاضای صادراتی از هند افزایش یافته است.

این مؤسسه در گزارش خود افزود که ظرفیت حمل به مقصد ساحل شرقی آمریکا و شمال اروپا تا اواخر اوت تقریباً به طور کامل رزرو شده و درخواست‌های جدید بیش از دو برابر سطح معمول هفتگی گزارش می‌شود. در واکنش به این شرایط، شرکت‌های کشتیرانی شرایط رزرو را سخت‌تر کرده‌اند؛ از جمله هاپاگ-لوید جریمه لغو رزرو را به ۳۰۰ دلار برای هر کانتینر افزایش داده و شرکت‌های مرسک، MSC، کاسکو و ONE نیز هزینه‌های اضافی ۱۰۰ تا ۲۰۰ دلاری برای محموله‌های جنوب آسیا اعمال کرده‌اند.

دروری همچنین از کاهش مازاد ظرفیت در مسیرهای جنوب آسیا خبر داد.

ظرفیت فعال در مسیر جنوب آسیا–مدیترانه در ژوئن نسبت به ماه قبل ۶ درصد کاهش یافت و در مسیر جنوب آسیا–آمریکا نیز با توقف برخی سرویس‌ها، ظرفیت طی دو ماه حدود ۱۴ درصد افت کرده است.

به گفته منابع این مؤسسه، میزان انتقال محموله‌ها به سفرهای بعدی در بنادر ناوا شوا و موندرا به دو تا سه هزار TEU در هر سفر رسیده است. همین موضوع برخی خطوط کشتیرانی از جمله CMA CGM را به استفاده از کشتی‌های اضافی واداشته و MSC نیز قصد دارد از اواخر اوت سرویس Indus Express را از سر بگیرد.

ازدحام بنادر نیز بر مشکلات افزوده است. میانگین زمان انتظار کشتی‌ها در بندر ناوا شوا از ۱۸ ساعت در هفته بیست‌وهفتم سال به ۲۶ ساعت در هفته بیست‌وهشتم افزایش یافته که هزینه و عدم قطعیت بیشتری برای صادرکنندگان ایجاد کرده است.

دروری پیش‌بینی کرد نرخ‌های حمل از جنوب آسیا در کوتاه‌مدت همچنان تحت فشار صعودی باقی بماند؛ زیرا هزینه‌های اضافی جدید در حال اجراست و ظرفیت حمل محدود مانده است. این مؤسسه افزود تا زمانی که درگیری‌های مرتبط با ایران ادامه داشته و خدمات مستقیم به بنادر خلیج فارس مختل باشد، نرخ حمل به خاورمیانه در سطوح بالا باقی خواهد ماند. همچنین تهدید حملات حوثی‌ها به کشتی‌های عازم جده و دیگر بنادر عربستان می‌تواند اختلال بیشتری در حمل‌ونقل دریایی ایجاد کند.

در بخش حمل‌ونقل هوایی نیز دروری اعلام کرد آغاز جنگ موجب زمین‌گیر شدن حدود ۱۳ تا ۱۵ درصد ظرفیت جهانی حمل بار هوایی شد؛ زیرا شرکت‌های بزرگ هواپیمایی حوزه خلیج فارس بخشی از پروازهای خود را متوقف کردند. هرچند خدمات به تدریج از سر گرفته شده، اما نرخ حمل هوایی از دهلی و بمبئی به لندن بین فوریه تا ژوئن ۲۰۲۶ بین ۵۷ تا ۶۹ درصد افزایش یافته است.

دروری به صاحبان کالا توصیه کرد با توجه به نوسانات بازار، تحولات مسیرهای جنوب آسیا و خاورمیانه را به دقت رصد کرده و در صورت امکان از مسیرهای جایگزین برای اجتناب از عبور از تنگه هرمز و دریای سرخ یا کانال سوئز استفاده کنند.