بازگشت پرشتاب کشتیرانی به کانال سوئز؛ پایان تدریجی دور زدن آفریقا؟
پس از نزدیک به سه سال اختلال در مسیر دریای سرخ، ظرفیت کانتینری برنامهریزیشده برای عبور از کانال سوئز با سرعت قابل توجهی در حال افزایش است. شرکتهای بزرگ کشتیرانی که پیشتر کشتیهای خود را از مسیر طولانی دماغه امید نیک عبور میدادند، اکنون بهصورت مرحلهای در حال بازگرداندن سرویسهای آسیا–اروپا به دریای سرخ و سوئز هستند؛ هرچند نگرانیهای امنیتی همچنان مانع بازگشت کامل شده است.
کد خبر: ۱۰۸۵۹۱
به گزارش گروه بینالملل مانا، بازگشت شرکتهای کشتیرانی به مسیر کانال سوئز در هفتههای اخیر شتاب گرفته و ظرفیت برنامهریزیشده برای عبور از این مسیر بهطور محسوسی افزایش یافته است.
این تحول در حالی رخ میدهد که خطوط کشتیرانی از سال ۲۰۲۳ و در پی حملات به کشتیهای تجاری در دریای سرخ، بخش عمده سرویسهای خود را از مسیر دماغه امید نیک در جنوب آفریقا عبور میدادند. این تغییر مسیر، زمان سفر آسیا–اروپا را افزایش داده و مصرف سوخت، هزینه عملیاتی و تعداد کشتیهای موردنیاز برای حفظ برنامههای منظم را بالا برده بود.
بازگشت تدریجی، نه بازگشت کامل
شرکتهای کشتیرانی هنوز از بازگشت یکباره تمام ظرفیت خود به سوئز خودداری میکنند. گزارش JOC نشان میدهد خطوط کانتینری تلاش دارند این بازگشت را مرحلهای انجام دهند تا هم ریسک امنیتی را مدیریت کنند و هم از ایجاد فشار ناگهانی بر بنادر اروپایی جلوگیری شود. با وجود این احتیاط، ظرفیت اسمی سرویسهایی که دوباره برای عبور از سوئز برنامهریزی شدهاند، با سرعت در حال افزایش است.
مرسک و هاپاگلوید از نخستین شرکتهایی بودند که بازگشت به این مسیر را آزمایش کردند. این دو شرکت در شبکه مشترک Gemini چند سرویس را بهتدریج از مسیر دریای سرخ و کانال سوئز عبور دادهاند. در ۱۰ اوت نیز مرسک اعلام کرد سرویس دیگری از شبکه Gemini به مسیر سوئز بازخواهد گشت.
در همین حال، MSC نیز نشانههای جدیتری از بازگشت نشان داده است. بر اساس گزارش منتشرشده در ۲۱ اوت، هفت کشتی کانتینری MSC طی دو هفته از بابالمندب عبور کردهاند. در برخی از این عبورها، سیگنال AIS کشتیها در بخشهای پرخطر مسیر خاموش شده بود؛ اقدامی که نشان میدهد MSC در حال ارزیابی عملیاتی مسیر برای بازگشت گستردهتر است.
چرا سوئز دوباره جذاب شده است؟
بازگشت به سوئز برای خطوط کشتیرانی مزایای اقتصادی قابل توجهی دارد. مسیر سوئز در مقایسه با دور زدن دماغه امید نیک، کوتاهتر و سریعتر است و به شرکتها اجازه میدهد با تعداد کمتری کشتی، همان برنامه حملونقل را اجرا کنند.
در نتیجه، بازگشت گسترده به سوئز میتواند:
زمان سفر آسیا–اروپا را کاهش دهد؛
مصرف سوخت و هزینه عملیاتی را پایین بیاورد؛
ظرفیت مؤثر ناوگان کانتینری را افزایش دهد؛
زمان گردش کشتیها را کوتاهتر کند؛
و فشار بر زنجیره تأمین ناشی از مسیرهای طولانیتر را کاهش دهد.
پیامد مهم برای بازار کانتینری
بازگشت کشتیها به سوئز فقط یک تحول عملیاتی نیست؛ میتواند بازار کرایه حمل کانتینری را نیز تحت فشار قرار دهد.
طی دو سال گذشته، دور زدن آفریقا باعث شد برای حفظ تعداد و تناوب سرویسها، شرکتهای کشتیرانی به کشتیهای بیشتری نیاز داشته باشند. اگر بخش بزرگی از این ناوگان دوباره از سوئز عبور کند، ظرفیت مؤثر بازار افزایش خواهد یافت.
این موضوع در شرایطی اهمیت بیشتری دارد که ناوگان کانتینری جهان همچنان با ورود کشتیهای جدید و رشد ظرفیت مواجه است. بنابراین بازگشت گسترده به سوئز میتواند در نیمه دوم سال، فشار نزولی بیشتری بر نرخهای حمل در برخی مسیرها ایجاد کند. تحلیلهای بازار نیز پیشتر هشدار داده بودند که بازگشت حدود ۲ تا ۲.۵ میلیون TEU ظرفیت به مسیر سوئز میتواند بر نرخهای حمل اثر قابل توجهی بگذارد.
خطر دریای سرخ تمام نشده است
نکته کلیدی این است که بازگشت به سوئز به معنای عادی شدن کامل امنیت دریای سرخ نیست.
شرکتها همچنان بر اساس ارزیابی امنیتی، نوع کشتی، مسیر، بیمه و شرایط عملیاتی تصمیم میگیرند. حتی مرسک در اطلاعیه عملیاتی ۱۹ اوت خود همچنان اطلاعات مربوط به شرایط خلیج عدن و دریای سرخ و اقدامات اضطراری کشتیها را بهروزرسانی میکرد.
از سوی دیگر، بازگشت همزمان چند شرکت بزرگ میتواند بهسرعت ظرفیت مسیر سوئز را افزایش دهد، اما شرکتها احتمالاً تا زمانی که اطمینان بیشتری نسبت به امنیت مسیر پیدا نکنند، تمام سرویسهای خود را از دماغه امید نیک به سوئز منتقل نخواهند کرد.
تحولات نشان میدهد مسیر سوئز در حال بازپسگیری بخشی از نقش ازدسترفته خود در تجارت کانتینری جهان است. مرسک، هاپاگلوید و MSC در حال افزایش یا آزمایش عبور از دریای سرخ هستند و روند بازگشت نسبت به ماههای گذشته شتاب بیشتری گرفته است.
اما فعلاً نمیتوان از «بازگشت کامل کشتیرانی به سوئز» سخن گفت. آنچه در حال وقوع است، یک بازگشت مرحلهای و ریسکمحور است؛ بازگشتی که در صورت تثبیت امنیت، میتواند زمان و هزینه حمل آسیا–اروپا را کاهش دهد و همزمان با آزاد کردن ظرفیت ناوگان، فشار قابل توجهی بر نرخهای حمل کانتینری وارد کند.
نکته خبری مهم: اتفاق امروز این نیست که «سوئز کاملاً بازگشایی شده»؛ بلکه سرعت بازگشت ظرفیت کانتینری به سوئز بهطور محسوسی افزایش یافته است.
این تحول در حالی رخ میدهد که خطوط کشتیرانی از سال ۲۰۲۳ و در پی حملات به کشتیهای تجاری در دریای سرخ، بخش عمده سرویسهای خود را از مسیر دماغه امید نیک در جنوب آفریقا عبور میدادند. این تغییر مسیر، زمان سفر آسیا–اروپا را افزایش داده و مصرف سوخت، هزینه عملیاتی و تعداد کشتیهای موردنیاز برای حفظ برنامههای منظم را بالا برده بود.
بازگشت تدریجی، نه بازگشت کامل
شرکتهای کشتیرانی هنوز از بازگشت یکباره تمام ظرفیت خود به سوئز خودداری میکنند. گزارش JOC نشان میدهد خطوط کانتینری تلاش دارند این بازگشت را مرحلهای انجام دهند تا هم ریسک امنیتی را مدیریت کنند و هم از ایجاد فشار ناگهانی بر بنادر اروپایی جلوگیری شود. با وجود این احتیاط، ظرفیت اسمی سرویسهایی که دوباره برای عبور از سوئز برنامهریزی شدهاند، با سرعت در حال افزایش است.
مرسک و هاپاگلوید از نخستین شرکتهایی بودند که بازگشت به این مسیر را آزمایش کردند. این دو شرکت در شبکه مشترک Gemini چند سرویس را بهتدریج از مسیر دریای سرخ و کانال سوئز عبور دادهاند. در ۱۰ اوت نیز مرسک اعلام کرد سرویس دیگری از شبکه Gemini به مسیر سوئز بازخواهد گشت.
در همین حال، MSC نیز نشانههای جدیتری از بازگشت نشان داده است. بر اساس گزارش منتشرشده در ۲۱ اوت، هفت کشتی کانتینری MSC طی دو هفته از بابالمندب عبور کردهاند. در برخی از این عبورها، سیگنال AIS کشتیها در بخشهای پرخطر مسیر خاموش شده بود؛ اقدامی که نشان میدهد MSC در حال ارزیابی عملیاتی مسیر برای بازگشت گستردهتر است.
چرا سوئز دوباره جذاب شده است؟
بازگشت به سوئز برای خطوط کشتیرانی مزایای اقتصادی قابل توجهی دارد. مسیر سوئز در مقایسه با دور زدن دماغه امید نیک، کوتاهتر و سریعتر است و به شرکتها اجازه میدهد با تعداد کمتری کشتی، همان برنامه حملونقل را اجرا کنند.
در نتیجه، بازگشت گسترده به سوئز میتواند:
زمان سفر آسیا–اروپا را کاهش دهد؛
مصرف سوخت و هزینه عملیاتی را پایین بیاورد؛
ظرفیت مؤثر ناوگان کانتینری را افزایش دهد؛
زمان گردش کشتیها را کوتاهتر کند؛
و فشار بر زنجیره تأمین ناشی از مسیرهای طولانیتر را کاهش دهد.
پیامد مهم برای بازار کانتینری
بازگشت کشتیها به سوئز فقط یک تحول عملیاتی نیست؛ میتواند بازار کرایه حمل کانتینری را نیز تحت فشار قرار دهد.
طی دو سال گذشته، دور زدن آفریقا باعث شد برای حفظ تعداد و تناوب سرویسها، شرکتهای کشتیرانی به کشتیهای بیشتری نیاز داشته باشند. اگر بخش بزرگی از این ناوگان دوباره از سوئز عبور کند، ظرفیت مؤثر بازار افزایش خواهد یافت.
این موضوع در شرایطی اهمیت بیشتری دارد که ناوگان کانتینری جهان همچنان با ورود کشتیهای جدید و رشد ظرفیت مواجه است. بنابراین بازگشت گسترده به سوئز میتواند در نیمه دوم سال، فشار نزولی بیشتری بر نرخهای حمل در برخی مسیرها ایجاد کند. تحلیلهای بازار نیز پیشتر هشدار داده بودند که بازگشت حدود ۲ تا ۲.۵ میلیون TEU ظرفیت به مسیر سوئز میتواند بر نرخهای حمل اثر قابل توجهی بگذارد.
خطر دریای سرخ تمام نشده است
نکته کلیدی این است که بازگشت به سوئز به معنای عادی شدن کامل امنیت دریای سرخ نیست.
شرکتها همچنان بر اساس ارزیابی امنیتی، نوع کشتی، مسیر، بیمه و شرایط عملیاتی تصمیم میگیرند. حتی مرسک در اطلاعیه عملیاتی ۱۹ اوت خود همچنان اطلاعات مربوط به شرایط خلیج عدن و دریای سرخ و اقدامات اضطراری کشتیها را بهروزرسانی میکرد.
از سوی دیگر، بازگشت همزمان چند شرکت بزرگ میتواند بهسرعت ظرفیت مسیر سوئز را افزایش دهد، اما شرکتها احتمالاً تا زمانی که اطمینان بیشتری نسبت به امنیت مسیر پیدا نکنند، تمام سرویسهای خود را از دماغه امید نیک به سوئز منتقل نخواهند کرد.
تحولات نشان میدهد مسیر سوئز در حال بازپسگیری بخشی از نقش ازدسترفته خود در تجارت کانتینری جهان است. مرسک، هاپاگلوید و MSC در حال افزایش یا آزمایش عبور از دریای سرخ هستند و روند بازگشت نسبت به ماههای گذشته شتاب بیشتری گرفته است.
اما فعلاً نمیتوان از «بازگشت کامل کشتیرانی به سوئز» سخن گفت. آنچه در حال وقوع است، یک بازگشت مرحلهای و ریسکمحور است؛ بازگشتی که در صورت تثبیت امنیت، میتواند زمان و هزینه حمل آسیا–اروپا را کاهش دهد و همزمان با آزاد کردن ظرفیت ناوگان، فشار قابل توجهی بر نرخهای حمل کانتینری وارد کند.
نکته خبری مهم: اتفاق امروز این نیست که «سوئز کاملاً بازگشایی شده»؛ بلکه سرعت بازگشت ظرفیت کانتینری به سوئز بهطور محسوسی افزایش یافته است.
