افزایش تنشهای امنیتی در خلیج فارس و کاهش عبور کشتیها از تنگه هرمز، بازار بیمه دریایی را با شوک جدیدی مواجه کرده است. بیمهگران بینالمللی نرخ حق بیمه جنگی برای کشتیهای عبوری از منطقه را افزایش دادهاند و بسیاری از مالکان کشتی در حال بازنگری برنامههای عملیاتی خود هستند.
با وجود تداوم تنشهای ژئوپلیتیکی در مسیرهای کلیدی کشتیرانی، بازار بیمه دریایی همچنان پوشش ریسک جنگ را ارائه میدهد؛ اما نرخها در سطوح بالا تثبیت شده و ارزیابی ریسک بهصورت موردی و سختگیرانه انجام میشود.
فایننشال تایمز: طرح بیمهای آمریکا برای نفتکشهای هرمز تاکنون حتی یک دلار هم پوشش نداده است.
وزارت اقتصاد طرح مدیریت تنگه هرمز از طریق بیمه را پیگیری میکند تا امکان مدیریت بر تنگه در پساجنگ مطابق حقوق بینالملل فراهم شود و برای ایران آورده اقتصادی نیز داشته باشد.
بیمه کشتیها در تنگه هرمز و خلیج فارس در شرایط کنونی جنگ ایران و آمریکا تبدیل به ابزار ژئوپلیتیکی، مالی و حتی راهبردی در سطح امنیت بینالملل تبدیل شده است. ریسک عبور کشتیها از تنگه هرمز علاوه بر احتمال حمله نظامی، ناشی از فروپاشی نسبی قابلیت بیمهپذیری مسیر، خروج تدریجی ظرفیت اتکایی، سختتر شدن شرایط پذیرش ریسک توسط بازار لندن و افزایش شدید هزینههای پوشش ریسک جنگ است؛ لذا سبب شده است که بسیاری از مالکان کشتی حتی پیش از اصابت موشک تنها به دلیل فقدان پوشش بیمهای معتبر از عبور از منطقه خودداری کنند.
بیمهگران کشتیها به مالکان این ناوگان اعلام کردهاند که برای دریافت پوشش بیمهای، باید با مقامات ایرانی در خصوص عبور امن از تنگه هرمز هماهنگی لازم را انجام دهند.
با تداوم تنشها در تنگه هرمز، انتظار میرود پوشش بیمهای حملونقل دریایی در ماههای آینده همچنان در دسترس باقی بماند، اما افزایش چشمگیر نرخها و تشدید ریسکها میتواند بخشی از شرکتهای بیمه را با فشار جدی و حتی چالشهای بقا مواجه کند.
تجربه بحران دریای سیاه نشان داد بیمه دریایی میتواند به ابزاری برای مدیریت عبور کشتیها تبدیل شود؛ الگویی که برخی آن را برای تنگه هرمز قابل بررسی میدانند.
هند با راهاندازی «مجتمع بیمه دریایی هند» گام تازهای برای تقویت امنیت حملونقل دریایی و مدیریت ریسکهای تجارت بینالمللی برداشته است. این سازوکار با پشتوانه تضمین مالی ۱۲۹۸۰ کرور روپیهای دولت، قرار است نقش مهمی در افزایش توانگری بیمهای، پایداری جریان واردات انرژی و حفظ جایگاه هند در مسیرهای دریایی جهانی ایفا کند.
آتشبس میان آمریکا و ایران اگرچه قیمت نفت را پایین آورد، اما نتوانست حق بیمه کشتیها را به سطح قبل از جنگ برگرداند. تهدید آمریکا به محاصره دریایی بر بنادر ایران باعث شده بیمه عبور از هرمز هنوز ۸ برابر گرانتر از قبل باشد.